Weerstand!

(webcolumn 2011-05)

Ik ontkom er niet aan. Als je webcolumns schrijft over kwaliteit van onderwijs, móet je het een keer hebben over opbrengstgericht onderwijs. Sinds de term ‘in de lucht is’, merk ik bij mezelf – en vele anderen uit het onderwijsveld – weerstand. En eigenlijk is dat vreemd. Dat ga ik toelichten vanuit mijn eigen situatie.

Ruim 5 jaar geleden richtte ik mijn bedrijf op en gaf het de naam 3D-L&O: doelbewust, doelgericht & doeltreffend leren en organiseren. Meer opbrengstgericht dan dat kun je niet zijn, lijkt me. En toch is er die weerstand. Met het idee dat, als ik daar een vinger achter kan krijgen, ik misschien ook zicht krijg op de weerstand van anderen, ben ik dat eens nader gaan bekijken. Dit heb ik gevonden en misschien herken je jezelf (of collega’s) erin.

De weerstand zit NIET in het willen behalen van opbrengst. Immers, als je geen opbrengsten wil, waarom moeten kinderen dan naar school? Wat is dan het nut van leerplicht? Eigenlijk zou opbrengstgericht onderwijs een open deur moeten zijn. Een pleonasme als de professionele leerkracht. Mijn weerstand bleek gericht op twee andere gebieden.

 I)  De enge gerichtheid op taal en rekenen. Eng in de zin van ‘smal’. Onderwijs aan leerlingen is meer dan taal en rekenen. Je wilt het kind als geheel vormen en stimuleren. Ten minste, zo kijk ik er tegenaan. De smalle gerichtheid op taal en rekenen vind ik daarmee ook echt een beetje eng (brrrr). Ik snap die aandacht voor taal en rekenen wel. Het zijn natuurlijk twee hele belangrijke vakken en scores zijn door middel van toetsen vrij eenvoudig inzichtelijk te maken. Maar toch…. er is meer in het leven…

II)  De meetbaarheid van opbrengst. Opbrengst impliceert een actie tussen een begin- en eindsituatie. Door te kijken naar de eindsituatie wil men bepalen wat de invloed is van die actie op de beginsituatie: de opbrengst. Dat is dus nogal complex. Hoe kun je vaststellen wie of wat de opbrengst heeft gegenereerd? Eenduidige antwoorden zijn moeilijk te geven. Zijn alle variabelen in beeld? Worden verbanden goed gelegd? Onderzoekstechnisch gaat het om validiteit en betrouwbaarheid: Meet je de goede dingen en meet je de dingen goed? Als je conclusies verbindt aan je meetgegevens, moet je heel zeker weten wie of wat verantwoordelijk is voor de opbrengst. Kun je aan de hand van de leerresultaten van leerlingen bijvoorbeeld iets zeggen over de toegevoegde waarde van de leerkracht? Dat is een discussie waard.

Kortom, ik ben er achter gekomen dat ik geen weerstand heb tegen opbrengstgericht werken op zich. In tegendeel zelfs. Mijn weerstand wordt met name gevoed door de grote onzekerheid van meetgegevens en de conclusies die ondanks dat toch gewoon getrokken worden. Herken je dat?

En hoe maken we dan van dit probleem een uitdaging ;-)?

One thought on “Weerstand!

  1. Pingback: Meetbaarheid | Iedere leerkracht een professional!

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s